Flask kiçik va tuşunarli freymvork bölgani uçun köpçilik özining birinçi veb-ilovasini aynan unda yozadi. Lokal kompyuterda fayl oxiridagi app.run(debug=True) qatori ilovani bir zumda işga tuşiradi va kod özgarganda avtomatik yangilaydi. Lekin bu içki server işlab çiqariş uçun möljallanmagan, debug rejimi esa internetda oçiq qolsa, jiddiy xavfsizlik teşigiga aylanadi. Uşbu maqolada Flask ilovasini oddiy hostingga yoki VPS'ga töğri joylaş uçun nimalarni özgartiriş kerakligini körib çiqamiz.
app.run() serverda nega işlatilmaydi
app.run() Werkzeug kutubxonasining işlab çiqiş serverini oçadi. U bitta maşinada sinaş uçun qulay, ammo köp sörovli yuklamani, jarayon qulaşidan keyin tiklanişni va xavfsizlik nuqtai nazaridan qattiq sinovlarni hisobga olmagan. Eng katta xavf esa debug=True bilan boğliq: bu rejimda xato sahifasida interaktiv konsol paydo böladi va undan serverda istalgan Python kodini bajariş mumkin. Garçi konsol PIN kod bilan himoyalangan bölsa ham, uni internetga oçiq qoldiriş qat'iyan tavsiya etilmaydi. Şuning uçun serverda ilova har doim alohida WSGI server orqali işga tuşadi, debug esa öçiriladi.
Amaliy misol sifatida Farğonadagi töyxonaning misol.uz saytini olaylik. Saytda zallar rasmi, narxlar sahifasi va sana tanlab bron qiliş formasi bor, ma'lumotlar esa kiçik SQLite bazasida saqlanadi. Dasturçi ilovani Flask'da bir hafta içida yozdi, endi uni heç narsani buzmasdan internetga çiqariş kerak.
Ilovani kiriş nuqtasi bilan tartibga soliş
Serverdagi har qanday WSGI server ilovani qaysi fayldan va qaysi nom bilan olişni bilişi kerak. Buning eng toza yöli ilova fabrikasi va alohida wsgi.py faylidir. Ilova kodi app paketida, kiriş nuqtasi esa loyiha ildizida turadi:
# app/__init__.py
import os
from flask import Flask
def create_app():
app = Flask(__name__, instance_relative_config=True)
app.config["SECRET_KEY"] = os.environ["FLASK_SECRET_KEY"]
app.config["DATABASE"] = os.path.join(app.instance_path, "booking.sqlite")
os.makedirs(app.instance_path, exist_ok=True)
from . import views
app.register_blueprint(views.bp)
return app
# wsgi.py
from app import create_app
app = create_app()
SECRET_KEY sessiya va formalarni imzolaş uçun işlatiladi, şuning uçun u uzun, tasodifiy va kod omboridan taşqarida bölişi kerak. Uni python -c "import secrets; print(secrets.token_hex(32))" buyruği bilan yaratib oliş mumkin. SQLite fayli esa instance papkasida saqlanadi, çunki static içiga qöyilgan baza brauzer orqali yuklab olinişi mumkin bölib qoladi.
Oddiy hostingda Passenger orqali işga tuşiriş
Ba'zi hosting panellari Python ilovalarni Phusion Passenger yordamida işga tuşiradi. Bunday muhitda Passenger loyiha ildizida passenger_wsgi.py faylini qidiradi va undagi application nomli obyektni ilova sifatida oladi. Fayl juda qisqa böladi:
# passenger_wsgi.py
import os
import sys
sys.path.insert(0, os.path.dirname(__file__))
from app import create_app
application = create_app()
Boğliqliklar odatda şu loyiha uçun yaratilgan virtual muhitga örnatiladi, ilova esa öşa muhitdagi Python bilan işlaydi. Kodni yangilagandan keyin Passenger'ga ilovani qayta yuklaş kerakligini bildiriş uçun loyiha içida tmp/restart.txt faylini yaratiş yoki uning vaqtini yangilaş kifoya:
mkdir -p tmp
touch tmp/restart.txt
Har bir hosting tarifi Python'ni qöllab-quvvatlamaydi va qöllab-quvvatlaganlarida ham sozlaş usuli farq qilişi mumkin. Tarifingizda Python ilovalarni işga tuşiriş imkoniyati bor-yöqligini va qaysi versiyalar mavjudligini sayt.uz kabinetidan yoki texnik yordam orqali aniqlab oling. Agar faqat PHP qöllab-quvvatlanadigan tarifda bölsangiz, Flask uçun VPS töğriroq tanlov böladi.
VPS'da Gunicorn va Nginx bilan işga tuşiriş
VPS'da sizda töliq nazorat bor va sozlama boşqa Python freymvorklari bilan deyarli bir xil. Virtual muhitga Gunicorn örnatiladi, ilova esa wsgi.py dagi app obyekti orqali işga tuşiriladi:
python3 -m venv venv
venv/bin/pip install -r requirements.txt gunicorn
venv/bin/gunicorn --workers 3 --bind 127.0.0.1:8000 wsgi:app
Bu buyruqni systemd xizmati qilib yozasiz, şunda u server qayta yuklanganda özi kötariladi va xato bilan töxtasa qayta işga tuşadi. Oldida esa Nginx turadi: u HTTPS'ni boşqaradi, /static/ fayllarini diskdan beradi va qolgan sörovlarni proxy_pass http://127.0.0.1:8000; orqali Gunicorn'ga uzatadi.
Proksi ortida töğri manzil va protokolni köriş
Ilova Nginx yoki boşqa proksi ortida işlaganda Flask har bir sörovni 127.0.0.1 dan oddiy HTTP orqali kelgan deb köradi. Natijada url_for(..., _external=True) notöğri http:// havolalar yasaydi, loglarda esa barça mijozlar bir xil IP bilan körinadi. Buni Werkzeug'ning ProxyFix qatlami tuzatadi, u proksi yuborgan sarlavhalarni öqiydi:
from werkzeug.middleware.proxy_fix import ProxyFix
app = create_app()
app.wsgi_app = ProxyFix(app.wsgi_app, x_for=1, x_proto=1, x_host=1)
Raqamlar ilova oldida neçta proksi turganini bildiradi. Ularni haqiqiy holatdan katta qöymang, aks holda mijoz soxta sarlavha yuborib, öz IP manzilini yaşirişi mumkin. Şuningdek, HTTPS işlagaç sessiya cookie'larini faqat xavfsiz ulanişda yuboriladigan qilib qöying: SESSION_COOKIE_SECURE = True.
Joylaşdan keyingi tekşiruv röyxati
Sayt oçilgandan söng bir neça narsani tekşirib çiqing. Ataylab mavjud bölmagan sahifani oçing va xato sahifasida kod parçalari yoki konsol körinmasligiga işonç hosil qiling. Bron formasini yuborib köring: agar SQLite fayliga yoziş huquqi bölmasa, attempt to write a readonly database xatosi çiqadi va uni papka ruxsatlarini töğrilaş bilan hal qilasiz. Rasmlar va CSS yuklanayotganini, HTTP manzil avtomatik HTTPS'ga yönaltirilayotganini ham közdan keçiring. Töyxona misolida bu tekşiruvlar bir neça daqiqa oladi, lekin mavsum boşida bronlar yöqolib qolişining oldini oladi.