Bir neçta konteynerni bitta serverda Docker yordamida işga tuşiriş oson, ammo loyihangiz ösib, önlab yoki yuzlab konteynerlar bir neçta serverda taqsimlanişi kerak bölganda vaziyat tubdan murakkablaşadi. Qaysi konteyner qaysi serverda işlaşi, biri işdan çiqsa nima bölişi, yuk oşganda yangi nusxalarni qanday qöşiş kerakligi kabi savollar paydo böladi. Aynan şu muammolarni hal qiliş uçun Kubernetes — qisqartmasi K8s — yaratilgan bölib, u konteynerlarni avtomatik tarzda boşqaradigan orkestratsiya tizimidir.
Kubernetes nima va nima uçun kerak
Kubernetes dastlab Google içida işlab çiqilgan va keyinçalik oçiq kodli loyihaga aylangan platforma bölib, uning vazifasi konteynerlaştirilgan ilovalarni avtomatik joylaştiriş, miqyoslaş va boşqarişdir. Oddiy qilib aytganda, agar Docker konteynerni yaratiş va işga tuşiriş vositasi bölsa, Kubernetes köplab konteynerlarni dirijyor kabi muvofiqlaştiradigan tizimdir. U siz uçun konteynerlarni qaysi serverga joylaştirişni hal qiladi, ularning soğliğini kuzatib boradi va biror narsa buzilganda özi tuzatişga harakat qiladi.
K8s ning eng muhim afzalliklaridan biri öz-özini tiklaş xususiyatidir. Agar biror konteyner işdan çiqsa yoki javob bermay qolsa, Kubernetes buni darhol sezadi va avtomatik ravişda yangi nusxasini işga tuşiradi. Bundan taşqari, gorizontal miqyoslaş imkoniyati tufayli yuk oşganda ilovangizning yangi nusxalari avtomatik qöşiladi, yuk kamayganda esa ortiqça nusxalar öçiriladi. Yangi versiyani çiqariş ham xavfsiz keçadi, çunki Kubernetes eski nusxalarni asta-sekin yangilariga almaştirib, agar xato çiqsa orqaga qaytariş imkonini beradi.
Asosiy tuşunçalar
Kubernetes bilan işlaşni boşlaş uçun bir neçta asosiy tuşunçani biliş kerak. Eng kiçik birlik Pod deb ataladi — bu bir yoki bir neçta konteynerni öz içiga oladigan eng mayda boşqaruv birligi. Odatda bitta Pod içida bitta asosiy konteyner işlaydi, lekin yordamçi konteynerlar ham bölişi mumkin. Podlar Node deb ataladigan jismoniy yoki virtual serverlarda joylaşadi, ya'ni Node — bu iş bajariladigan haqiqiy maşina, klaster esa ana şunday Node'lar töplamidan iborat.
Deployment esa Podlarni qanday boşqarişni belgilaydigan körsatma hisoblanadi: u sizning ilovangizdan neçta nusxa işlab turişi kerakligini, qaysi tasvirdan foydalanişni va yangilaniş strategiyasini aniqlaydi. Service esa Podlarga barqaror tarmoq manzili beradi, çunki Podlar doimiy öçib-yonib turişi mumkin va ularning IP manzillari özgaradi, Service esa ular ortida turgan barqaror kiriş nuqtasi vazifasini bajaradi. Nihoyat, namespace klaster içidagi resurslarni mantiqiy guruhlarga ajratiş uçun işlatiladi — masalan, işlab çiqiş va sinov muhitlarini bir-biridan ajratiş uçun.
Docker Compose'dan farqi
Köpçilik Docker Compose bilan taniş bölib, uni bir neçta konteynerni bitta server içida birga işga tuşiriş uçun işlatadi. Compose ajoyib vosita, ammo uning çegarasi bor: u faqat bitta serverda işlaydi va serveringiz işdan çiqsa, butun ilovangiz töxtaydi. Kubernetes esa köplab serverlardan taşkil topgan klaster bilan işlaydi, ya'ni bir neçta jismoniy yoki virtual maşinani yagona resurslar maydoni sifatida birlaştiradi.
Bu farq juda muhim, çunki Kubernetes klasterda bir Node işdan çiqsa, undagi Podlarni avtomatik ravişda boşqa Node'larga köçiradi va ilova işlaşda davom etadi. Docker Compose'da bunday avtomatik tiklaniş yoki bir neçta server örtasida yukni taqsimlaş imkoniyati yöq. Şuning uçun Compose'ni mahalliy işlab çiqiş va kiçik loyihalar uçun, Kubernetes'ni esa katta va yuqori işonçlilik talab qiladigan işlab çiqariş muhitlari uçun mos deb hisoblaş mumkin.
Oddiy Deployment misoli
Kubernetes'da resurslar YAML formatidagi konfiguratsiya fayllari orqali tavsiflanadi. Quyida oddiy veb-ilova uçun Deployment misoli keltirilgan bölib, u uçta nusxani işga tuşiradi va har biriga 80-portni oçadi:
apiVersion: apps/v1
kind: Deployment
metadata:
name: web-app
spec:
replicas: 3
selector:
matchLabels:
app: web
template:
metadata:
labels:
app: web
spec:
containers:
- name: nginx
image: nginx:1.25
ports:
- containerPort: 80
Bu faylda replicas: 3 qatori Kubernetes'ga ilovaning aynan uçta nusxasini doimo işlab turişini buyuradi. Agar nusxalardan biri öçib qolsa, Kubernetes darhol yangisini işga tuşirib, soni doim uçtaga teng bölişini ta'minlaydi. Uşbu faylni kubectl apply -f deployment.yaml buyruği bilan klasterga yuborişingiz mumkin, va Kubernetes qolgan işni özi bajaradi.
Qaçon Kubernetes kerak va qaçon ortiqça
Kubernetes kuçli vosita bölsa-da, u har bir loyiha uçun mos kelavermaydi. Agar sizda bitta kiçik veb-sayt yoki oddiy ilova bölsa, Kubernetes'ni örnatiş va boşqariş murakkabligi olib keladigan foydadan köra köproq boş oğriği bölişi mumkin. Bunday holatlarda oddiy hosting, bitta server yoki Docker Compose ança amaliy va arzon yeçim böladi.
Kubernetes haqiqatan ham foydali böladigan vaziyatlar — bu köplab mikroservislardan iborat katta loyihalar, yuqori yuk va doimiy işlaşni talab qiladigan tizimlar, hamda tez-tez yangilanişlar çiqariladigan işlab çiqaruvçi jamoalar. Murakkablikni kamaytiriş uçun köpçilik bulutli provayderlar boşqariladigan Kubernetes xizmatlarini taklif qiladi — bunda klasterning asosiy qismi provayder tomonidan boşqariladi va siz faqat ilovalaringizga e'tibor qaratasiz. Agar loyihangiz hali kiçik bölsa, K8s'ni keyinroq, haqiqiy ehtiyoj paydo bölganda joriy qiliş köpinça eng oqilona yondaşuvdir.
Xulosa qilib aytganda, Kubernetes konteynerlarni miqyosda boşqarişning zamonaviy standartiga aylangan kuçli tizimdir. U öz-özini tiklaş, avtomatik miqyoslaş va xavfsiz deploy kabi imkoniyatlar bilan katta loyihalarni barqaror saqlaşga yordam beradi, ammo uning murakkabligini hisobga olib, faqat haqiqatan ham kerak bölganda qöllaş maqsadga muvofiqdir.