⚙️
Hosting

PM2 bilan Node.js ilovani boşqariş: işga tuşiriş, loglar va klaster rejim

05.11.2026
← Barça maqolalar

Node.js ilovani serverda node server.js bilan işga tuşiriş sinov uçun yetarli, lekin real loyihada bu yöl tez orada muammoga olib keladi. Kod içidagi kutilmagan xato butun jarayonni töxtatadi, SSH ulaniş uzilganda ilova ham öçadi, server qayta yuklanganda esa uni kimdir qölda qayta işga tuşirişi kerak böladi. PM2 aynan şu vazifalarni öz zimmasiga oladigan jarayon menejeri. U ilovani fonda uşlaydi, yiqilsa darhol qayta kötaradi va barça çiqişni log fayllarga yozib boradi.

PM2 örnatiş va birinçi işga tuşiriş

PM2 npm orqali global paket sifatida örnatiladi. Buning uçun serverda Node.js allaqaçon örnatilgan bölişi kerak. Örnatgandan keyin ilovani bitta buyruq bilan işga tuşiriş va unga tuşunarli nom beriş mumkin, şunda keyinçalik uni nomi orqali boşqarasiz.

npm install -g pm2
cd /var/www/misol-app
pm2 start server.js --name misol-app
pm2 list

pm2 list jadvali har bir jarayonning holati, neça marta qayta işga tuşgani, işlatayotgan protsessor va xotira miqdorini körsatadi. Agar "restart" ustunidagi son tez ösib borayotgan bölsa, demak ilova işga tuşişi bilan xato berib yiqilyapti va loglarni tekşiriş vaqti keldi.

Ecosystem fayli: sozlamalarni bir joyda saqlaş

Buyruq qatoriga har safar önlab parametr yoziş noqulay va xatoga olib keladi. PM2 buning örniga ecosystem faylidan foydalanişni taklif qiladi. Bu fayl loyiha papkasida turadi, Git'da saqlanadi va jamoaning har bir a'zosi ilovani bir xil sozlamalar bilan işga tuşiradi. Quyidagi misolda port, muhit özgaruvçilari va xotira çegarasi körsatilgan.

// ecosystem.config.js
module.exports = {
  apps: [{
    name: "misol-app",
    script: "server.js",
    cwd: "/var/www/misol-app",
    instances: 1,
    max_memory_restart: "300M",
    env: {
      NODE_ENV: "production",
      PORT: 3000
    }
  }]
};
pm2 start ecosystem.config.js
pm2 restart ecosystem.config.js --update-env

max_memory_restart parametri ilova belgilangan xotira miqdoridan oşib ketsa, uni avtomatik qayta işga tuşiradi. Bu xotira oqişi bor ilovalarda serverni töliq çökib qolişdan saqlaydi, lekin muammoning özini hal qilmaydi, şuning uçun sababini kodda izlaş kerak. --update-env esa özgartirilgan muhit özgaruvçilarini qayta öqişga majbur qiladi.

Loglar bilan işlaş

PM2 har bir ilova uçun ikki xil log yuritadi: oddiy çiqiş va xatolar. Ular standart holatda foydalanuvçining ~/.pm2/logs papkasida saqlanadi. Jonli kuzatiş uçun pm2 logs buyruği qulay, oxirgi bir neça yuz qatorni köriş uçun esa --lines parametri işlatiladi.

pm2 logs misol-app
pm2 logs misol-app --lines 200
pm2 flush misol-app

Vaqt ötişi bilan log fayllar katta hajmga yetib, diskni töldirib qöyişi mumkin. Buning oldini oliş uçun log aylanişini sozlaydigan modulni örnatiş tavsiya etiladi. U eski loglarni siqib, belgilangan sondan ortiqlarini öçirib boradi.

pm2 install pm2-logrotate
pm2 set pm2-logrotate:max_size 10M
pm2 set pm2-logrotate:retain 7

Klaster rejim: barça yadrolardan foydalaniş

Node.js bitta jarayonda asosan bitta protsessor yadrosidan foydalanadi. Serverda bir neçta yadro bölsa, PM2 klaster rejimi ilovaning bir neçta nusxasini işga tuşirib, kiruvçi sörovlarni ular orasida taqsimlaydi. Bu rejim faqat holatini xotirada saqlamaydigan ilovalarga mos keladi: sessiyalar Redis yoki bazada saqlanişi kerak, aks holda foydalanuvçi har safar boşqa nusxaga tuşib, tizimdan çiqib ketadi.

pm2 start server.js --name misol-app -i max
pm2 reload misol-app

reload buyruği nusxalarni birma-bir yangilaydi, şuning uçun yangi kodni joylaşda saytingiz bir lahza ham öçmaydi. Oddiy restart esa barça nusxalarni birdaniga töxtatib qayta yoqadi.

Server qayta yuklanganda avtomatik işga tuşiş

PM2 özi ham tizim yuklanganda işga tuşişi kerak, aks holda server qayta yuklangandan keyin heç bir ilova işlamaydi. Buning uçun ikki qadam bajariladi: avval startup skripti yaratiladi, keyin joriy jarayonlar röyxati saqlanadi.

pm2 startup
# ekranda chiqqan sudo env PATH=... buyrug'ini nusxalab bajaring
pm2 save

Keyinçalik yangi ilova qöşsangiz yoki birortasini öçirsangiz, pm2 save ni qayta bajarişni unutmang. Aks holda server qayta yuklanganda eski röyxat tiklanadi.

Amaliy misol: xususiy maktab sayti va API

Toşkentdagi xususiy maktab example.uz domenida ikkita Node.js xizmatiga ega: ota-onalar uçun baholar API'si va Telegram orqali xabar yuboruvçi kiçik işçi. Ikkalasi ham bitta ecosystem faylida yozilgan, API klaster rejimda ikki nusxada, işçi esa bitta nusxada işlaydi. Çoraklik baholar çiqqan kuni sörovlar köpayganda API nusxalari yukni bölişib oladi, xotira çegarasi esa xotira oqişi bölsa ham serverni himoya qiladi. Dasturçi yangi versiyani joylaşda faqat git pull va pm2 reload ecosystem.config.js bajaradi.

Nginx bilan birga işlatiş

PM2 ilovani işlatadi, lekin uni internetga töğridan-töğri oçiş örniga oldiga Nginx qöyiş yaxşiroq. Nginx 80 va 443 portlarni qabul qiladi, SSL sertifikatini ulaydi va sörovlarni içkaridagi 3000 portga uzatadi. Quyida eng oddiy proksi sozlamasi keltirilgan.

location / {
    proxy_pass http://127.0.0.1:3000;
    proxy_http_version 1.1;
    proxy_set_header Host $host;
    proxy_set_header X-Forwarded-For $proxy_add_x_forwarded_for;
    proxy_set_header Upgrade $http_upgrade;
    proxy_set_header Connection "upgrade";
}

Bunday sozlaş uçun root huquqi bor server kerak böladi. sayt.uz kabinetidan VPS olib, unga Node.js, PM2 va Nginx örnatsangiz, yuqoridagi barça qadamlarni töliq nazorat bilan bajarişingiz mumkin.

Öxşaş maqolalar

🛡️ OJS jurnal saytini botlardan himoyalaş: qidiruv, yuklama va loglar 🛠️ Texnik yordamga töğri murojaat: muammo tez hal bölişi uçun nima yoziş kerak 🧭 Vektor bazani öz serveringizda işlatiş: Qdrant va pgvector 🧭 Portainer: Docker konteynerlarini brauzer orqali boşqariş
🌐 Til
🇺🇿 O⁠'zbek 🇺🇿 Özbek (yangi) ✓ 🇺🇿 Ўзбек 🇷🇺 Русский 🇬🇧 English