DNS Zone — bu sizning domeningiz uchun barcha DNS recordlari to'plamidir. DNS (Domain Name System) Internet'ning "telefon kitobi" sifatida ishlaydi — domen nomlarini (sayt.uz) IP manzillarga (185.225.243.21) o'tkazadi. Zone — bu shu manzillarning hammasini saqlovchi konfiguratsiya. cPanel orqali (Zone Editor) yoki domen registratorida (Webname, Namecheap) tahrirlanadi.
Asosiy DNS record turlari
A record — domain nomini IPv4 manzilga (1.2.3.4 kabi) bog'laydi. Misol: sayt.uz A 185.225.243.21. Bu sayt asosiy yo'naltirish.
AAAA record — IPv6 manzilga (2001:db8::1 kabi). Hozirda IPv6 keng tarqalmagan, lekin kelajak uchun yaxshi.
MX record — Mail eXchanger, email serverga yo'naltirish. Misol: kompaniyam.uz MX 10 mail.kompaniyam.uz. Raqam (10) — prioritet (kichik = yuqori prioritet).
CNAME — Canonical Name, alias. Misol: www.kompaniyam.uz CNAME kompaniyam.uz (www ham asosiy domenga olib boradi). E'tibor: CNAME root domain (kompaniyam.uz) uchun ishlatib bo'lmaydi, faqat subdomain'lar uchun.
TXT record — matn ma'lumotlari. SPF, DKIM, DMARC va domain verification uchun ishlatiladi. Misol: kompaniyam.uz TXT "v=spf1 +a +mx -all".
SRV record — Service location. Skype for Business, Microsoft Teams va boshqa xizmatlar ishlatadi.
NS record — Name Server. Sizning domain'ingiz uchun DNS serverlarini ko'rsatadi. Webname'dan Sayt.uz hostingga ko'chirsangiz, NS record o'zgaradi.
DNS propagation
DNS record o'zgartirilganda, butun dunyo bo'yicha tarqalishi vaqt oladi — odatda 1-48 soat (lekin oddiy holatda 1-4 soat). Bu TTL (Time To Live) parametriga bog'liq: oddatda 3600 sekund (1 soat). Tezroq propagation kerak bo'lsa, TTL ni 300 sekund (5 daqiqa) ga tushiring birinchi navbatda, keyin record o'zgartiring.
Subdomain qo'shish
Subdomain (blog.kompaniyam.uz, shop.kompaniyam.uz) qo'shish ikki yo'l: (1) A record blog.kompaniyam.uz A 1.2.3.4 — subdomain'ni boshqa IP'ga yo'naltirish; (2) CNAME blog.kompaniyam.uz CNAME blog.wordpress.com — boshqa platformaga.
Sayt.uz amaliyot
Sayt.uz mijozlari uchun DNS Zone cPanel orqali tahrirlanadi (Zone Editor). Domain Sayt.uz'da ro'yxatdan o'tgan bo'lsa, DNS bizning serverlarda. Domain boshqa registratorda (Namecheap, GoDaddy) bo'lsa, NS recordni Sayt.uz NS'lariga o'zgartirish kerak. Eng ko'p o'zgartirish: yangi email server (MX record), Google verification (TXT), CDN ulanishi (CNAME). Maslahat: DNS o'zgartirish jiddiy operatsiya — har doim TTL ni avval pasaytirgan bo'ling, keyin record o'zgartiring; agar xato qilsangiz, tez orqaga qaytarish mumkin.