Xavfsizlik tadqiqotçisi sizning saytingizda jiddiy zaiflikni topganini tasavvur qiling. U sizga aytmoqçi, lekin kontakt sahifasidagi umumiy elektron poçta marketing bölimiga ketadi, telefon raqami esa qabul xonasiga. Vaqt ötadi, zaiflik oçiq qoladi va oxir-oqibat boşqa birov uni ekspluatatsiya qiladi. Aynan şu muammoni hal qiliş uçun RFC 9116 standarti — security.txt fayli yaratilgan. Bu oddiy matn fayli xavfsizlik tadqiqotçilariga zaifliklarni qaerga xabar qilişni aniq körsatib beradi va responsible disclosure jarayonini sezilarli darajada osonlaştiradi.
security.txt qaerda joylaşadi
RFC 9116 standartiga köra security.txt fayli /.well-known/ katalogida joylaşişi kerak, ya'ni töliq URL example.com/.well-known/security.txt böladi. Bu joy tasodifan tanlanmagan — .well-known katalogi turli internet standartlari uçun maxsus joylaşuv sifatida belgilangan va u erda webfinger, ACME çallenge, openid configuration kabi turli xizmatlar ham joylaşadi. Eski qöllanmalar root katalogidagi joylaşuvni ham qabul qilardi, lekin yangi loyihalar uçun faqat .well-known versiyasi tavsiya etiladi. Fayl albatta HTTPS orqali xizmat qilinişi kerak.
Asosiy maydonlar
security.txt faylida bir neçta maydonlar mavjud bölib, ulardan eng muhimi Contact bölib, bu xavfsizlik xabarlari yuborilişi mumkin bölgan elektron poçta yoki URL ni körsatadi. Expires maydoni faylning amal qiliş muddatini belgilaydi va u RFC 9116 ga köra majburiy. Preferred-Languages tadqiqotçilarga qaysi tillarda muloqot qiliş mumkinligini bildiradi. Canonical maydoni esa faylning rasmiy joylaşuvini körsatadi va bu spoofing hujumlaridan himoya qiladi. Acknowledgments maydoni esa zaifliklarni xabar bergan tadqiqotçilarni qayd etadigan sahifaga havola beradi.
Encryption va PGP kalitlari
Maxfiy zaifliklarni xabar qiliş uçun şifrlangan aloqa juda muhim. Encryption maydoni xavfsizlik komandasining PGP kalitini topiş mumkin bölgan joyni körsatadi. Tadqiqotçi bu kalit yordamida zaiflik tafsilotlarini şifrlab jönatişi mumkin va şunday qilib ma'lumotlar taşqi közlardan himoyalanadi. PGP kalit serverlari yoki özingizning saytingiz kalit fayli sifatida işlaşi mumkin. Yuqori sezgirlikdagi tizimlar uçun bu maydon deyarli majburiydir, çunki zaiflik tafsilotlarini oddiy elektron poçta bilan jönatiş ortiqça xavf yaratadi.
Policy va Hiring
Policy maydoni kompaniyaning responsible disclosure siyosatini tuşuntiruvçi sahifaga havola beradi. Bu sahifada zaifliklarni xabar qiliş jarayoni, kompaniyaning javob beriş vaqtlari, qonuniy himoya va köpinça bug bounty mukofotlari haqida ma'lumotlar böladi. Hiring maydoni esa qiziqarli tarzda xavfsizlik mutaxassislari uçun işçi örinlarga havola beradi va bu zaiflik topgan iqtidorli tadqiqotçini işga jalb qiliş uçun ajoyib usul hisoblanadi. Köplab yirik texnologiya kompaniyalari aynan şu yöl bilan a'lo darajadagi xavfsizlik komandalarini qurganlar.
Sayt.uz amaliyot
Sayt.uz security.txt faylini 2024 yilda joriy etgan va u sayt.uz/.well-known/security.txt manzilida mavjud. Faylda security@sayt.uz kontakt elektron poçta manzili, PGP kalit havolasi va özbek, rus, ingliz tillarida muloqot qiliş imkoniyati körsatilgan. 2024 yilda 14 ta taşqi tadqiqotçi bu kanal orqali zaifliklarni xabar qilgan va ularning hammasi örtaça 8 soat içida tan olingan. Hosting tarifining 95 000 sömdan boşlanuvçi narxiga security.txt şabloni va PGP kalit yaratiş böyiça qöllanma kiradi. Korporativ mijozlar uçun maxsus bug bounty platforma integratsiyasi 1 600 000 sömdan taklif etiladi va u taşqi tadqiqotçilar bilan işlaşni avtomatlaştiradi.