wp-config.php fayli WordPress saytining yuragi hisoblanadi. Bu faylda ma'lumotlar bazasiga ulaniş ma'lumotlari, autentifikatsiya kalitlari va boşqa kritik konfiguratsiyalar saqlanadi. Agar buzğunçi bu faylni qölga kiritsa, butun sayt va ma'lumotlar bazasi ustidan töliq nazoratga ega böladi. Şuning uçun wp-config.php himoyasi WordPress xavfsizligining markaziy elementi hisoblanadi. Sayt.uz mijozlari WordPress'ni örnatganda bu fayl avtomatik ravişda himoyalangan tarzda sozlanadi.
wp-config.php nima saqlaydi
Bu fayl WordPress işlaşi uçun zarur bölgan kritik ma'lumotlarni öz içiga oladi. DB_NAME, DB_USER, DB_PASSWORD, DB_HOST — ma'lumotlar bazasiga ulaniş parametrlari. AUTH_KEY, SECURE_AUTH_KEY, LOGGED_IN_KEY va boşqa secret keys — cookie va sessiyalarni şifrlaş uçun. $table_prefix — ma'lumotlar bazasi jadval prefiksi. WP_DEBUG va boşqa konfiguratsiyalar. Bu ma'lumotlarning har biri buzğunçi uçun juda qimmatli, çunki ular birgalikda saytni töliq nazorat qiliş imkonini beradi.
.htaccess orqali töğridan-töğri kirişni bloklaş
Birinçi himoya qatlami — bu faylga brauzer orqali töğridan-töğri kirişni bloklaş. WordPress papkasidagi .htaccess fayliga quyidagi qoidalarni qöşing:
<files wp-config.php>
order allow,deny
deny from all
</files>
Bu qoida wp-config.php fayliga HTTP sörovlarini butunlay rad etadi. Endi heç kim brauzerga site.uz/wp-config.php yozib bu faylni öqiy olmaydi. Bu qoidalar Nginx serverlari uçun ham mavjud — server konfiguratsiyasida location blokida deny all qoidasini qöşiş mumkin.
Fayl ruxsatlarini 600 yoki 400 qiliş
wp-config.php fayli uçun standart 644 ruxsati yetarli emas. Bu fayl uçun 600 (faqat egasiga öqiş va yoziş) yoki yanada qattiqroq 400 (faqat egasiga öqiş) ruxsati örnatilişi tavsiya etiladi. SSH orqali buni quyidagi buyruq bilan amalga oşiriş mumkin: chmod 600 wp-config.php. Bunday çeklov boşqa hosting foydalanuvçilari yoki zararli scriptlar tomonidan bu fayl öqilişining oldini oladi. WordPress fayl işlaş uçun bunday qattiq ruxsatlarda ham normal işlaydi.
Faylni papkadan yuqoriga köçiriş
WordPress'ning yana bir foydali xususiyati — wp-config.php fayli web-root papkadan taşqarida bölişi mumkin. Standart joylaşuv /home/user/public_html/wp-config.php bölsa, uni /home/user/wp-config.php ga köçiriş mumkin. Bu holatda fayl umuman brauzer orqali kirib bölmaydigan joyda böladi. WordPress avtomatik ravişda papkadan yuqoridagi wp-config.php faylini topadi. Bu juda kuçli himoya usuli, lekin barça hosting muhitlarida işlamaydi — Sayt.uz hostingida bu töliq qöllab-quvvatlanadi.
WordPress secret keys yangilaş
wp-config.php fayldagi AUTH_KEY, SECURE_AUTH_KEY, LOGGED_IN_KEY, NONCE_KEY, AUTH_SALT, SECURE_AUTH_SALT, LOGGED_IN_SALT, NONCE_SALT — bu kalitlar WordPress cookie'larini va sessiyalarini şifrlaş uçun işlatiladi. Agar sizning saytingiz heç qaçon bu kalitlarni özgartirmagan bölsa yoki ular default qiymatlarda qolgan bölsa, jiddiy xavf bor. api.wordpress.org/secret-key/1.1/salt/ saytidan yangi tasodifiy kalitlarni olib, ularni faylga köçiring. Buni vaqti-vaqti bilan (yiliga bir marta) yangilab turiş tavsiya etiladi.
Sayt.uz amaliyot
Sayt.uz hostingida WordPress avtomatik örnatiş jarayonida wp-config.php himoyasi töliq sozlanadi. Fayl ruxsati 600 ga örnatiladi, .htaccess bloklaş qoidalari qöşiladi va kuçli random secret keys yaratiladi. Mijoz kabinetida "WordPress xavfsizligi" bölimidan bu sozlamalarning holatini köriş va kerak bölsa qayta sozlaş mumkin. Bizning xavfsizlik tizimi muntazam ravişda wp-config.php faylining holatini tekşirib turadi va agar sozlamalar buzilgan bölsa, mijozni xabardor qiladi.
DB_USER uçun çeklangan huquqlar
wp-config.php himoyasi bilan birga, undagi ma'lumotlar bazasi foydalanuvçisining huquqlarini ham çeklaş kerak. WordPress uçun ma'lumotlar bazasi foydalanuvçisi SELECT, INSERT, UPDATE, DELETE va CREATE TABLE huquqlariga ega bölişi yetarli. GRANT, DROP DATABASE, SUPER kabi xavfli huquqlarni beriş şart emas. Agar buzğunçi wp-config.php ni öqisa va paroldan foydalansa ham, çeklangan huquqlar tufayli faqat şu saytning jadvallari bilan işlay oladi, boşqa bazalarni öqiy olmaydi.