OWASP Top 10 har bir web dasturçining majburiy ravişda bilişi kerak bölgan röyxat. U statistik ma'lumotlarga, real hujum yozuvlariga va xalqaro xavfsizlik mutaxassislarining ekspert baholariga asoslanadi. 2026 yilgi yangilaniş 2021 yilgi versiyadan sezilarli farq qiladi, çunki tahdid landşafti sönggi beş yil içida tubdan özgardi. Endi API, AI komponentlari va konteyner muhiti birinçi örinlarda turibdi.
A01 Broken Access Control
Birinçi örinda hali ham access control muammolari turibdi. Foydalanuvçi öziga tegişli bölmagan resursga kira olişi, admin endpoint'lariga oddiy yönaltiriş orqali kirişi, yoki boşqa foydalanuvçi nomidan harakat qila olişi — bularning hammasi şu toifaga kiradi. Statistika böyiça audit qilingan saytlarning 94 foizida şu turdagi xato topiladi.
A02 Cryptographic Failures
Eski va zaif şifrlaş algoritmlaridan foydalaniş, parollarni oddiy matn yoki MD5 bilan saqlaş, HTTPS örniga HTTP işlatiş — bularning hammasi cryptographic failures hisoblanadi. 2026 yildan boşlab post-quantum cryptography ham şu toifaga qöşildi: kvant kompyuterlar yaqinlaşar ekan, RSA-2048 va undan past algoritmlar xavfli deb hisoblanmoqda.
A03 Injection
SQL injection, NoSQL injection, command injection, LDAP injection — barçasi şu turkumda. 2026 yilgi versiyada AI prompt injection ham bu kategoriyaga kiritildi. Agar saytda LLM integratsiyasi bölsa va foydalanuvçi promptni manipulyatsiya qila olsa, bu jiddiy xavf. Hujumçi maxfiy ma'lumotlarni çiqarib olişi yoki tizimni notöğri harakatlarga majbur qilişi mumkin.
A04 Insecure Design
Bu kategoriya kodning emas, balki dizayn darajasidagi muammolar. Masalan, parolni qayta tiklaş funksiyasida foydalanuvçi nomi orqali kim röyxatdan ötganligini biliş mumkinligi. Yoki tarif çegaralari serverda emas, balki faqat frontda tekşirilişi. Bunday xatolar oddiy bug fix bilan tuzatilmaydi, butun jarayonni qayta öylaş kerak.
A05 Security Misconfiguration
Standart parollar, oçiq qoldirilgan admin panellar, indeksatsiyaga oçiq sensitive papkalar, kerakli xavfsizlik header'larining yöqligi — bularning hammasi şu kategoriyada. Bu eng tez tuzatiş mumkin bölgan kategoriya, lekin şu sababli köpçilik e'tibor bermaydi.
A06 Vulnerable and Outdated Components
Eski WordPress versiyalari, yangilanmagan kutubxonalar, eskirgan PHP versiyalari. Equifax breaçi 2017 yilda aynan şu sababdan sodir bölgan edi — bitta yangilanmagan Apaçe Struts komponenti tufayli 147 million foydalanuvçining ma'lumotlari oqib çiqdi. 2026 yilda supply chain hujumlari yanada xavfli bölib bormoqda.
A07-A10 qisqaça
Identification and Authentication Failures, Software and Data Integrity Failures, Security Logging and Monitoring Failures, Server-Side Request Forgery — qolgan törtta xavf. Har birining öz spetsifikasi bor, lekin umumiy qoida bitta: çuqur himoya tamoyili, köp qatlamli mudofaa va doimiy monitoring.
Sayt.uz amaliyot
Sayt.uz Premium hosting tariflarida OWASP Top 10 ga asoslangan avtomatik audit standart funksiya hisoblanadi. Mijoz kabinetida har bir saytning xavfsizlik balli (A dan F gaça) körsatiladi va aniq qaysi OWASP kategoriyasida muammo borligi tuşuntiriladi. WAF qoidalari ham OWASP Core Rule Set asosida sozlangan. Premium hosting yiliga 1 200 000 sömdan, korporativ pakettlar esa 3 500 000 sömdan boşlanadi. 2026 yil ma'lumotlariga köra, mijozlarimizda OWASP A01 va A03 turkumidagi xatolar 78 foizga kamaydi.