🔥
Xavfsizlik

WAF — Web Application Firewall va u OWASP top 10 hujumlardan qanday himoya qiladi

27.04.2026
← Barça maqolalar

Web Application Firewall — bu maxsus filtr qatlami bölib, foydalanuvçi va sayt örtasida joylaşadi va har bir sörovni xavfsizlik nuqtai nazaridan tekşiradi. Oddiy server firewall'i tarmoq darajasida işlasa, WAF dastur darajasidagi hujumlarni aniqlaydi va töxtatadi. U HTTP sörovlarining mazmuni, parametrlari va headerlarini tahlil qiladi. Agar sörov SQL injection, XSS yoki boşqa hujum naqşlariga mos kelsa, WAF uni bloklaydi va serverga umuman yetkazmaydi.

WAF qanday hujumlardan himoya qiladi

WAF asosan OWASP top 10 röyxatidagi hujumlarni töxtatişga qaratilgan. SQL injection — eng xavfli hujum turi bölib, hujumçi ma'lumotlar bazasiga ruxsatsiz kira oladi. XSS — saytga zararli JavaScript kod kiritiş va boşqa foydalanuvçilarning ma'lumotlarini öğirlaş. CSRF — foydalanuvçi nomidan ruxsatsiz amallar bajariş. WAF bu hujumlarni öz bazasidagi naqşlar bilan soliştirib aniqlaydi. Bundan taşqari, fayl yuklaş hujumlari, command injection va path traversal kabi murakkab hujumlardan ham himoya qiladi.

Cloudflare WAF

Cloudflare WAF eng oson örnatiladigan va keng tarqalgan yeçim. Domenni Cloudflare nameserverlarga ötkazib, WAF qoidalarini yoqiş kifoya. Bepul rejada asosiy himoya bor, pullik rejada esa kengaytirilgan qoidalar va managed rules — Cloudflare jamoasi tomonidan doimiy yangilab turiladigan qoidalar. WAF bot himoyasi bilan birgalikda işlaydi va şubhali sörovlarni CAPTCHA bilan tasdiqlatadi. Cloudflare daşboard'ida real vaqtda qaysi hujumlar bloklanganini köriş mumkin.

Sucuri va boşqa pullik yeçimlar

Sucuri WordPress va PHP saytlar uçun ixtisoslaştirilgan WAF taklif etadi. U nafaqat hujumlardan himoya qiladi, balki saytning zararli kodlardan tozalanişini ham ta'minlaydi. Imperva va F5 yirik korporatsiyalar uçun professional yeçimlar taklif etadi, lekin ular ança qimmat. AWS WAF va Azure WAF bulutli platformalarda hosting qilinayotgan ilovalar uçun qulay. Köpçilik pullik WAF yeçimlari oylik tölov asosida işlaydi va trafik hajmiga qarab narxlar özgaradi.

ModSecurity — open source WAF

ModSecurity — Apaçe, Nginx va IIS uçun oçiq kodli WAF moduli. U bepul, lekin sozlaş uçun texnik bilim talab qiladi. OWASP Core Rule Set (CRS) eng maşhur va kuçli qoidalar töplami bölib, ModSecurity bilan birga işlaydi. CRS minglab qoidalardan iborat va doimiy yangilanadi. ModSecurity'ning afzalligi — siz töliq nazoratga egasiz, server resurslari faqat özingiznikida işlatiladi. Kamçiligi — ba'zan haqiqiy foydalanuvçilarni ham bloklab qöyişi mumkin, şuning uçun sozlamalarni ehtiyotkorlik bilan kalibrlaş kerak.

Sayt.uz amaliyot

Sayt.uz barça mijoz saytlariga ikki qatlamli WAF himoyasi taqdim etadi. Birinçi qatlam Cloudflare WAF — DNS darajasida hujumlarni töxtatadi. Ikkinçi qatlam ModSecurity server darajasida OWASP CRS qoidalari bilan. Bizning kuzatuvlarimizga köra, kuniga örtaça 500 mingdan ortiq hujum urinişi avtomatik bloklanadi. Mijozlar kabinetda WAF statistikasini körişi, yolğon pozitivlarda işonçli IP'larni oq röyxatga qöşişi va xavfsizlik darajasini öz xohişiga qarab sozlaşi mumkin.

Öxşaş maqolalar

🈲 SEO spam hujumi: Google'da saytingiz nomidan begona yaponça sahifalar çiqyapti 🐘 PHP'dagi kritik zaifliklar: yangilaşni nega keçiktirmaslik kerak 📚 OJS jurnal saytini himoyalaş: yangilaş, fayllar va botlardan himoya 🧪 Oçiq phpinfo() va unutilgan test fayllari: saytga qanday xavf tuğdiradi
🌐 Til
🇺🇿 O⁠'zbek 🇺🇿 Özbek (yangi) ✓ 🇺🇿 Ўзбек 🇷🇺 Русский 🇬🇧 English