Microsoft 365 uchun DNS yozuvlarini sozlash: tasdiqlash, MX, Autodiscover, SPF, DKIM

Microsoft 365 kompaniyaga Outlook pochtasi, Teams, OneDrive va Office ilovalarini bitta hisob ostida beradi. Pochta ism@kompaniya.uz ko'rinishida ishlashi uchun domenni Microsoft 365 hisobiga qo'shish va bir qator DNS yozuvlarini sozlash kerak. Boshqa pochta xizmatlariga qaraganda bu yerda yozuvlar biroz ko'proq: egalikni tasdiqlash, xatlarni qabul qilish, pochta dasturlarini avtomatik sozlash va xatlarni imzolash uchun alohida yozuvlar bor. Har birining nima uchun kerakligini tushunsangiz, sozlash qo'rqinchli emas.

Domenni admin markaziga qo'shish

Microsoft 365 admin markaziga global administrator sifatida kiring va Settings, so'ng Domains bo'limida Add domain tugmasini bosing. Domen nomini kiritgach, Microsoft egalikni tasdiqlash usulini so'raydi. Ba'zi registratorlar uchun avtomatik sozlash taklif qilinishi mumkin, lekin yozuvlarni qo'lda qo'shish varianti har doim mavjud va u qaysi yozuv nima uchun kerakligini yaxshi ko'rsatadi. Domen sayt.uz orqali ro'yxatdan o'tgan va NS serverlari bizda bo'lsa, yozuvlar kabinetdagi domenning DNS bo'limida qo'shiladi.

MS= bilan boshlanadigan tasdiqlash yozuvi

Birinchi yozuv faqat egalikni isbotlash uchun. Microsoft MS=ms bilan boshlanib, raqamlar bilan davom etadigan qiymat beradi va uni ildiz domenda TXT yozuv sifatida ko'rishni kutadi. Bu yozuv pochtaga ham, saytga ham ta'sir qilmaydi. Domenda SPF yoki boshqa xizmatlarning TXT yozuvlari bo'lsa, yangi qiymatni ular bilan birlashtirmang, alohida yozuv qilib qo'shing. Yozuv qo'shilgach, admin markazida tasdiqlash tugmasini bosing; agar darhol o'tmasa, DNS tarqalishi uchun biroz kuting.

Pochta uchun asosiy yozuvlar

Tasdiqdan keyin admin markazi Exchange Online uchun kerakli yozuvlar ro'yxatini ko'rsatadi. Ulardan eng muhimi MX yozuvi: u xatlarni Microsoft serverlariga yo'naltiradi. Qiymat domen nomidan yasaladi, odatda nuqtalar chiziqchaga almashtirilib, mail.protection.outlook.com qo'shiladi. Masalan, example.uz uchun bu example-uz.mail.protection.outlook.com bo'ladi. Microsoft yangi domenlar uchun MX formatini yangilab borayotgani sababli, qiymatni o'zingiz yasamang, admin markazidagi aniq qatorni nusxa oling.

Autodiscover yozuvi xodim Outlook'ga faqat manzil va parolni kiritganda dasturning server sozlamalarini o'zi topishiga yordam beradi. Bu yozuv bo'lmasa, pochta ishlaydi, lekin telefon va kompyuterlarda hisobni qo'shish chalkash bo'lib qoladi. Eski pochta serveriga qaragan MX yozuvlarini albatta o'chiring, aks holda xatlar ikki joyga bo'linib ketadi.

SPF yozuvini to'g'ri tuzish

SPF yozuvi domeningiz nomidan qaysi serverlar xat yuborishi mumkinligini e'lon qiladi. Agar barcha xatlar faqat Microsoft 365 orqali ketsa, jadvaldagi yozuv yetarli. Ammo ko'p kompaniyalarda sayt hostingdan ham xat yuboradi: buyurtma tasdig'i, parolni tiklash, aloqa formasi. Bunday holda ikkala manba bitta SPF yozuvida bo'lishi kerak, chunki ikkita SPF yozuvi xato hisoblanadi. Masalan: v=spf1 include:spf.protection.outlook.com a mx -all. Bu yerda -all qat'iy siyosat bo'lib, ro'yxatda yo'q serverlardan kelgan xatlarni rad etishni so'raydi; yuboruvchilar to'liq aniqlanmagan bo'lsa, vaqtincha ~all qo'yish xavfsizroq.

DKIM: ikkita CNAME selektor

Microsoft 365'da DKIM boshqa xizmatlardagidek uzun TXT kalit bilan emas, ikkita CNAME yozuv orqali sozlanadi. Ularning nomi selector1._domainkey va selector2._domainkey, qiymatlari esa sizning tenant nomingiz asosida yasalgan va Microsoft serverlariga qaraydigan manzillar bo'ladi. Aniq qiymatlarni Microsoft Defender portalidagi elektron pochta autentifikatsiyasi sozlamalarida, DKIM bo'limida ko'rasiz. CNAME yozuvlari qo'shilib, tarqalgach, o'sha joyda domen uchun DKIM imzolashni yoqish kerak. Ikki selektor kalitlarni vaqti-vaqti bilan xavfsiz almashtirish uchun ishlatiladi.

selector1._domainkey  CNAME  selector1-example-uz._domainkey.tenant.onmicrosoft.com.
selector2._domainkey  CNAME  selector2-example-uz._domainkey.tenant.onmicrosoft.com.
_dmarc                TXT    "v=DMARC1; p=none; rua=mailto:dmarc@example.uz"

Yuqoridagi qiymatlar faqat namuna, tenant o'rnida sizning tashkilotingiz nomi turadi va format portalda ko'rsatilganidek bo'lishi kerak. DMARC yozuvi esa avval p=none bilan qo'yiladi, hisobotlar ko'rib chiqilgach, asta-sekin qattiqlashtiriladi.

Qo'shimcha yozuvlar: Teams va qurilmalarni boshqarish

Admin markazi ba'zan qo'shimcha yozuvlarni ham ko'rsatadi. Masalan, kompaniya qurilmalarini Intune orqali boshqarmoqchi bo'lsangiz, enterpriseregistration va enterpriseenrollment nomli CNAME yozuvlari kerak bo'ladi. Ba'zi tashkilotlar uchun Teams bilan bog'liq SRV va CNAME yozuvlari ham ro'yxatda chiqishi mumkin. Bu yozuvlar faqat tegishli xizmatdan foydalansangiz kerak, shuning uchun admin markazida qaysi xizmatlar tanlanganini ko'rib, keraksizlarini qo'shmasdan qoldirish mumkin.

Amaliy misol: Toshkentdagi buxgalteriya firmasi

Mirobod tumanidagi o'n kishilik buxgalteriya firmasi mijozlar bilan Excel fayllar almashadi va Teams'da uchrashuvlar o'tkazadi, shuning uchun Microsoft 365 tanladi. Administrator domenni admin markaziga qo'shdi, MS= yozuvi bilan tasdiqladi, so'ng juma kuni kechqurun MX, autodiscover va SPF yozuvlarini qo'shib, eski hosting pochtasining MX yozuvini o'chirdi. Saytdagi aloqa formasi hostingdan xat yuborgani uchun SPF yozuviga a mx ham qo'shildi. Dushanba kuni DKIM selektorlari tarqalgan edi va imzolash yoqildi. Xodimlar Outlook'ga faqat manzil va parol kiritib ulandi, qo'shimcha server sozlamalari talab qilinmadi.

Natijani tekshirish

dig +short TXT example.uz
dig +short MX example.uz
dig +short CNAME autodiscover.example.uz
dig +short CNAME selector1._domainkey.example.uz

Admin markazidagi domen sahifasi ham yozuvlar holatini ko'rsatadi va xato bo'lsa qaysi yozuv yetishmayotganini aytadi. Murakkabroq muammolar uchun Microsoft Remote Connectivity Analyzer vositasi Autodiscover va pochta oqimini tashqaridan sinab ko'radi. Barcha tekshiruvlar yashil holatga o'tgach, test xatini tashqi pochtaga yuborib, sarlavhalarda SPF, DKIM va DMARC natijalari "pass" ekanini ko'rib qo'ying.