🪪
Domen

.uz domen uchun kontakt va pasport tekshiruvi: nima uchun kerak

16.11.2026
← Barcha maqolalar

.uz domenga buyurtma berayotgan ko'pchilik pasport ma'lumotlari so'ralganini ko'rib hayron qoladi: axir xalqaro domenlarda faqat ism va pochta kiritish kifoya qiladi-ku. Aslida bu talab ortiqcha byurokratiya emas, balki domen egasini himoya qiladigan mexanizmdir. .uz zonasida domen aniq bir shaxs yoki tashkilotga biriktiriladi va keyinchalik domen bilan bog'liq har qanday masala aynan shu kontakt orqali hal qilinadi. Quyida tekshiruv nima uchun kerakligi, unda nimalar solishtirilishi va qanday xatolar jarayonni cho'zib yuborishini ko'rib chiqamiz.

Kontakt ma'lumotlari domenning "egalik hujjati" hisoblanadi

Domen ro'yxatdan o'tkazilganda registrator tizimiga egasi haqidagi yozuv kiritiladi. Bu yozuv uy yoki avtomobilning hujjatiga o'xshaydi: kim ko'rsatilgan bo'lsa, domenni uzaytirish, boshqa registratorga o'tkazish, egasini almashtirish yoki nizo chiqqanda huquqini isbotlash imkoniyati ham o'shanda bo'ladi. Agar kontaktda to'qima ism yoki birovning ma'lumotlari turgan bo'lsa, haqiqiy egasi kerakli paytda domenni o'ziniki ekanini isbotlay olmaydi.

Shu sababli registrator kiritilgan ma'lumotlarni hujjat bilan solishtiradi. Tekshiruvdan o'tgan kontakt keyinchalik qayta-qayta ishlatilishi mumkin: bir xil egaga tegishli yangi domenlar uchun hujjatni har safar qaytadan yuklash shart bo'lmaydi. Bu ayniqsa bir nechta brendi bor kompaniyalar uchun qulay, chunki barcha domenlar bitta tasdiqlangan kontaktga bog'lanadi.

Tekshiruvda nimalar solishtiriladi

Jismoniy shaxs uchun kontakt formasidagi ma'lumotlar yuklangan pasport yoki ID karta bilan birma-bir taqqoslanadi. Bunda faqat ism emas, balki hujjat raqami, berilgan sanasi, amal qilish muddati va shaxsiy identifikatsiya raqami ham tekshiriladi. Quyidagi jadvalda asosiy maydonlar va ularda tez-tez uchraydigan xatolar keltirilgan:

MaydonHujjatdagi joyiKo'p uchraydigan xato
Familiya, ism, otasining ismiMa'lumotlar sahifasiHujjatdagidan boshqacha yozilishi (masalan, Xurshid o'rniga Khurshid)
Seriya va raqamMa'lumotlar sahifasiHarf va raqam aralashib ketishi, O harfi o'rniga 0 yozilishi
Berilgan sanaMa'lumotlar sahifasiTug'ilgan sana bilan adashtirish
JShShIR (PINFL)Pasport sahifasi yoki ID kartaning orqa tomoni14 xonali raqamning bir raqami tushib qolishi
Amal qilish muddatiMa'lumotlar sahifasiMuddati o'tgan eski pasport yuklanishi

Yuridik shaxs uchun esa tashkilotning to'liq nomi, STIR raqami va rahbar ma'lumotlari tekshiriladi. Tashkilot nomi davlat ro'yxatidagi shaklda, ya'ni tashkiliy-huquqiy shakli bilan birga yozilishi kerak. Qisqartirilgan yoki reklama uchun ishlatiladigan brend nomi bu yerda yaramaydi.

Haqiqiy misol: klinika domeni kimning nomida qoldi

Samarqanddagi xususiy stomatologiya klinikasi sayt ochishga qaror qildi va bu ishni administratorga topshirdi. Administrator tezroq tugatish uchun domenni o'z pasporti bilan ro'yxatdan o'tkazdi, telefon va pochta ham uniki edi. Ikki yildan keyin u ishdan ketdi, domen muddati yaqinlashganda esa eslatmalar endi hech kimga yetib bormadi. Klinika rahbari domenni uzaytirish va boshqaruvni o'z qo'liga olish uchun sobiq xodimni qidirib topishga majbur bo'ldi, chunki qonuniy egasi aynan o'sha xodim edi.

Agar boshidanoq kontakt klinika nomiga, uning STIR raqami bilan ochilganida, bunday vaziyat yuzaga kelmasdi. Bu misol tekshiruvning asl maqsadini yaxshi ko'rsatadi: domen biznesga tegishli bo'lsa, hujjatlarda ham biznes ko'rsatilishi kerak. Pasport talab qilinishi aynan shu tamoyilni amalda ta'minlaydi.

Hujjatni qanday yuklash kerak

Tekshiruv ko'pincha ma'lumotlarning noto'g'riligi sababli emas, balki rasm sifatsizligi tufayli kechikadi. Telefonda olingan surat xira bo'lsa, chiroq aksidan biror raqam ko'rinmay qolsa yoki hujjatning cheti kesilgan bo'lsa, uni o'qib bo'lmaydi va qayta yuklashni so'rashga to'g'ri keladi. Quyidagi oddiy qoidalar jarayonni sezilarli tezlashtiradi:

sayt.uz kabinetidagi Kontaktlar bo'limida hujjat kontakt bilan birga saqlanadi va tekshiruv holati shu yerning o'zida ko'rinadi. Agar biror maydonda xato topilsa, uni hujjatga moslab tuzatish kifoya, butun kontaktni qaytadan yaratish shart emas.

Shaxsiy ma'lumotlar xavfsizligi haqida

Pasport nusxasini internetda yuborishdan xavotirlanish tabiiy. Shuni bilish kerakki, bu ma'lumotlar egalikni tasdiqlash uchun ishlatiladi va ommaviy whois xizmatida pasport raqami e'lon qilinmaydi. O'zbekistonda shaxsga doir ma'lumotlarni qayta ishlash alohida qonun bilan tartibga solinadi, shuning uchun hujjatni faqat rasmiy kabinet orqali yuklang. Hujjatni messenjer, oddiy elektron xat yoki noma'lum shaxslar orqali yubormang, ayniqsa kimdir o'zini registrator xodimi deb tanishtirib, shaxsiy chatga hujjat so'rasa.

Chet el fuqarolari va maxsus holatlar

O'zbekistonda biznes yuritayotgan chet el fuqarosi ham .uz domenni ro'yxatdan o'tkazishi mumkin, lekin uning hujjatida mahalliy shaxsiy identifikatsiya raqami bo'lmasligi mumkin. Bunday hollarda kontakt chet el pasporti asosida to'ldiriladi va ba'zi maydonlar boshqacha talqin qilinadi. Shubhali vaziyatda, masalan pasport almashtirilgan, familiya o'zgargan yoki hujjat yangi olingan bo'lsa, oldindan qo'llab-quvvatlash xizmatiga yozib, qaysi hujjat kerakligini aniqlab olish vaqtni tejaydi. Familiya o'zgarganda kontaktni yangilab qo'yish ham muhim, aks holda keyingi operatsiyalarda nomuvofiqlik chiqadi.

Xulosa qilib aytganda, kontakt va pasport tekshiruvi domeningizni sizning nomingizga mustahkam bog'laydi. Bir marta to'g'ri to'ldirilgan va tasdiqlangan kontakt yillar davomida xizmat qiladi, noto'g'ri yoki birovning nomiga ochilgan kontakt esa eng muhim paytda muammo tug'diradi.

O'xshash maqolalar

⏳ Domen transferidagi 60 kunlik cheklov: qachon qo'llanadi va qanday rejalashtiriladi 📮 SPF 10 ta lookup limiti: permerror va uning yechimi 🌱 Yangi domen Google'da qachon chiqa boshlaydi: indeksatsiya va "sandbox" haqida 🔐 Domen akkaunti o'g'irlanishi: oldini olish choralari va xavfli odatlar
🌐 Til
🇺🇿 O'zbek ✓ 🇺🇿 Ўзбек 🇷🇺 Русский 🇬🇧 English