🌍
Domen

ccTLD va gTLD farqi: country code va generic TLD'lar

12.11.2025
← Barça maqolalar

Domain TLD'lar ikki asosiy guruhga bölinadi: ccTLD (country code Top-Level Domain) va gTLD (generic Top-Level Domain). Bu ikki guruh tubdan farq qiladi — boşqaruv, işlatiş maqsadi va SEO ta'siri jihatidan.

ccTLD nima?

ccTLD — bu aniq mamlakat yoki hududga boğliq TLD'dir. Misol: .uz (Özbekiston), .ru (Rossiya), .us (AQŞ), .de (Germaniya), .uk (Buyuk Britaniya). Har biri şu mamlakat hukumati yoki uyuşmasi tomonidan boşqariladi.

2 harfli kod, ISO 3166-1 standartiga muvofiq. 250+ ccTLD mavjud, lekin aslida işlatiluvçi taxminan 50 ta.

gTLD nima?

gTLD — bu aniq mamlakatga boğliq emas, har qanday foydalanuvçi uçun möljallangan TLD'dir. Misol: .com (commercial), .org (organization), .net (network), .info (information), .biz (business).

Yangi gTLD'lar (2013'dan keyin): .app, .dev, .blog, .shop, .xyz va boşqalar. 1200+ yangi gTLD mavjud.

ICANN tomonidan boşqariladi yoki maxsus registry'lar tomonidan.

SEO farqi

ccTLD — Google bu TLD'ni şu mamlakat foydalanuvçilari uçun yuqori reyting beradi. .uz sayt Özbekiston'dan qidirilganda yuqori çiqadi.

gTLD — neytral, heç qanday mamlakatga boğlanmaydi. Xalqaro auditoriya uçun yaxşi.

Search Console'da gTLD'ning "geographic target"ni qölda sozlaş mumkin.

Restriksiyalar

Ba'zi ccTLD'lar registratsiya uçun çeklov qöyadi: .uz — yuridik şaxs yoki Özbek fuqarosi, .de — Germaniya yuridik adres, .fr — Yevropa Ittifoqi rezidenti, .ca — Kanada rezidenti.

gTLD'lar odatda restriksiyasiz — har kim olişi mumkin.

Qaysi tanlaş kerak?

Mahalliy biznes — ccTLD (.uz, .ru) yaxşi. SEO va trust mahalliy auditoriya uçun yuqori.

Xalqaro biznes — gTLD (.com) yaxşi. Universal qabul.

Eng yaxşi yondaşuv — ikkalasi: mahalliy ccTLD va xalqaro .com bir vaqtda.

Sayt.uz amaliyot

Sayt.uz mijozlarining 78% .uz (ccTLD) oladi, 31% .com (gTLD) ham oladi (köpçilik ikkalasini birga). Maslahat: Özbek auditoriyasi uçun işlasangiz, .uz tanlang. Xalqaro auditoriya ham bölsa, .com qöşimça oling.

Öxşaş maqolalar

🔑 Transfer (EPP/Auth) kodi: nima u, qayerdan olinadi va qanday saqlanadi ⏳ Domen transferidagi 60 kunlik çeklov: qaçon qöllanadi va qanday rejalaştiriladi 🪪 .uz domen uçun kontakt va pasport tekşiruvi: nima uçun kerak 📮 SPF 10 ta lookup limiti: permerror va uning yeçimi
🌐 Til
🇺🇿 O⁠'zbek 🇺🇿 Özbek (yangi) ✓ 🇺🇿 Ўзбек 🇷🇺 Русский 🇬🇧 English