WHOIS — domen egasi haqida oçiq ma'lumotlar bazasi. Domen röyxatdan ötkazilganda — ism, telefon, manzil saqlanadi va whois.uz, whois.net'da körinadi.
Qaysi ma'lumot oçiq?
1) Registrant (egasi) ismi va familiyasi. 2) Taşkilot (agar bölsa). 3) Manzil (şahar, davlat). 4) Email. 5) Telefon. 6) Röyxatga olingan sana. 7) Tugaş sanasi. 8) Name servers. 9) Registrar (sotgan kompaniya).
Nima uçun oçiq?
1) Işonç — kim sayt ortida turibdi. 2) Yuridik — sud uçun. 3) Texnik — abuse contact. 4) Antifişing — qalbaki saytlarni topiş.
WHOIS Privacy (yaşiriş)
$5-15/yil. Registrator kontaktni özinikiga almaştiradi. "Domain Privacy LLC" yoki öxşaş. Sizning real kontaktingiz yaşirin.
.uz domenlarida
.uz domenlarida WHOIS töliq oçiq. Toşkent telefon, manzil körinadi. WHOIS privacy ham mavjud — registrator kontakti almaştiriladi.
GDPR ta'siri
2018'dan keyin Yevropa registrator'lari şaxsiy ma'lumotni qisman yaşiradi. Faqat taşkilot ismi, email körinadi.
Qayerda tekşiriş?
1) whois.net — universal. 2) who.is — çiroyli interfeys. 3) ICANN Lookup — rasmiy. 4) registrator.uz — .uz domenlari uçun. 5) Linux/Mac terminal: whois sayt.uz.
WHOIS history
DomainTools, WHOISHistory.com — domenning oldingi egalari, kim olib sotganini körsatadi. SEO va due diligence uçun foydali ("Bu domen oldin spam saytmi edi?").
Sayt.uz tavsiya
Şaxsiy sayt — WHOIS privacy yoqing. Biznes — taşkilot ma'lumoti, lekin şaxsiy telefon yaşirin. Sayt.uz orqali bron qilganda — bizning kontakt işlatiladi default.
WHOIS özgartiriş
Registrator panelidan istalgan vaqt özgartiriş mumkin. Domen egaligini boşqa kişiga ötkaziş — bu Transfer of Ownership, alohida jarayon.
Email spam
WHOIS oçiq email — spam'ga bardoş berişi qiyin. Catch-all email yoki +tag işlatiş: name+whois@example.com.