WHOIS — domen egasi haqida ochiq ma'lumotlar bazasi. Domen ro'yxatdan o'tkazilganda — ism, telefon, manzil saqlanadi va whois.uz, whois.net'da ko'rinadi.
Qaysi ma'lumot ochiq?
1) Registrant (egasi) ismi va familiyasi. 2) Tashkilot (agar bo'lsa). 3) Manzil (shahar, davlat). 4) Email. 5) Telefon. 6) Ro'yxatga olingan sana. 7) Tugash sanasi. 8) Name servers. 9) Registrar (sotgan kompaniya).
Nima uchun ochiq?
1) Ishonch — kim sayt ortida turibdi. 2) Yuridik — sud uchun. 3) Texnik — abuse contact. 4) Antifishing — qalbaki saytlarni topish.
WHOIS Privacy (yashirish)
$5-15/yil. Registrator kontaktni o'zinikiga almashtiradi. "Domain Privacy LLC" yoki o'xshash. Sizning real kontaktingiz yashirin.
.uz domenlarida
.uz domenlarida WHOIS to'liq ochiq. Toshkent telefon, manzil ko'rinadi. WHOIS privacy ham mavjud — registrator kontakti almashtiriladi.
GDPR ta'siri
2018'dan keyin Yevropa registrator'lari shaxsiy ma'lumotni qisman yashiradi. Faqat tashkilot ismi, email ko'rinadi.
Qayerda tekshirish?
1) whois.net — universal. 2) who.is — chiroyli interfeys. 3) ICANN Lookup — rasmiy. 4) registrator.uz — .uz domenlari uchun. 5) Linux/Mac terminal: whois sayt.uz.
WHOIS history
DomainTools, WHOISHistory.com — domenning oldingi egalari, kim olib sotganini ko'rsatadi. SEO va due diligence uchun foydali ("Bu domen oldin spam saytmi edi?").
Sayt.uz tavsiya
Shaxsiy sayt — WHOIS privacy yoqing. Biznes — tashkilot ma'lumoti, lekin shaxsiy telefon yashirin. Sayt.uz orqali bron qilganda — bizning kontakt ishlatiladi default.
WHOIS o'zgartirish
Registrator panelidan istalgan vaqt o'zgartirish mumkin. Domen egaligini boshqa kishiga o'tkazish — bu Transfer of Ownership, alohida jarayon.
Email spam
WHOIS ochiq email — spam'ga bardosh berishi qiyin. Catch-all email yoki +tag ishlatish: name+whois@example.com.