Cloudflare panelida har bir DNS yozuvi yonida kichik bulut belgisi turadi. Rangli (ko'pchilik uni sariq bulut deb ataydi) bulut «Proxied» rejimini, kulrang bulut esa «DNS only» rejimini bildiradi. Bu bitta belgi juda katta farq yaratadi: birinchi holatda tashrif buyuruvchilar Cloudflare serverlariga ulanadi va u so'rovlarni sizning serveringizga o'zi yetkazadi, ikkinchi holatda esa Cloudflare oddiy DNS sifatida faqat IP manzilni aytadi xolos. Ko'p muammolar aynan shu belgi noto'g'ri yozuvda yoqilgani yoki o'chirilgani sababli paydo bo'ladi. Keling, qachon proksi foyda berishini va qachon zarar keltirishini aniq misollar bilan ko'rib chiqaylik.
Proksi yoqilganda nima sodir bo'ladi
Proksilangan yozuv uchun DNS so'roviga serveringizning IP manzili emas, Cloudflare manzillari qaytariladi. Brauzer Cloudflare bilan HTTPS ulanish o'rnatadi, Cloudflare esa kerak bo'lsa keshdan javob beradi yoki so'rovni serveringizga uzatadi. Shuning uchun proksi faqat veb-trafik, ya'ni HTTP va HTTPS uchun ishlaydi. Pochta, FTP, SSH yoki ma'lumotlar bazasi ulanishlari bu yo'ldan o'ta olmaydi. Yozuv proksilanganini tekshirish oson: javobda Cloudflare IP manzillari va sarlavhalarda server: cloudflare hamda cf-ray ko'rinadi.
dig misol-dokon.uz A +short
curl -sI https://misol-dokon.uz | grep -iE "server|cf-ray"Proksini yoqish mantiqli bo'lgan holatlar
Asosiy sayt va www yozuvi proksi uchun eng tabiiy nomzodlardir. Agar saytingiz tez-tez bot hujumlariga uchrasa, ko'p rasm va statik fayllarga ega bo'lsa yoki auditoriya turli mamlakatlarda bo'lsa, proksi sezilarli foyda beradi. U statik fayllarni keshlaydi, ko'p sonli so'rovlar hujumini serveringizgacha yetkazmay to'xtatadi va xavfsizlik qoidalarini qo'llash imkonini beradi. Bundan tashqari, server IP manzili proksilangan nomlar orqali ko'rinmaydi, bu esa to'g'ridan-to'g'ri hujumni qiyinlashtiradi.
Proksi aksiya kunlari ham foydali bo'lishi mumkin. Masalan, onlayn do'kon chegirma e'lon qilganda tashriflar bir necha baravar oshadi va keshlangan rasmlar hamda skriptlar server yukini sezilarli kamaytiradi. Ammo dinamik sahifalar, savat va shaxsiy kabinet odatda keshlanmaydi, shuning uchun proksi server quvvatini to'liq almashtira olmaydi.
Proksini albatta o'chirish kerak bo'lgan yozuvlar
Pochta bilan bog'liq har qanday yozuv kulrang bo'lishi shart. MX yozuvi ko'rsatgan mail nomi proksilangan bo'lsa, unga Cloudflare IP manzillari qaytadi va boshqa serverlar xatni topshira olmaydi. Xuddi shunday, FTP, SSH, masofaviy ma'lumotlar bazasi ulanishi va boshqa HTTP bo'lmagan xizmatlar uchun ham proksi ishlamaydi.
Ikkinchi muhim cheklov — portlar. Cloudflare proksisi faqat cheklangan portlar ro'yxatini o'tkazadi: HTTP uchun 80, 8080, 8880, 2052, 2082, 2086, 2095, HTTPS uchun 443, 2053, 2083, 2087, 2096, 8443. Masalan, ISPmanager boshqaruv paneli standart bo'yicha 1500-portda ishlaydi, shuning uchun panelga kirish uchun ishlatiladigan nom proksilangan bo'lsa, panel ochilmaydi. Bunday xizmat nomlarini alohida subdomen qilib, «DNS only» rejimida qoldiring.
; Cloudflare zonasidagi tavsiya etilgan holat (misol)
misol-dokon.uz A 203.0.113.25 ; Proxied
www CNAME misol-dokon.uz ; Proxied
mail A 203.0.113.25 ; DNS only
panel A 203.0.113.25 ; DNS only
@ MX 10 mail.misol-dokon.uz.Boshqa platformalarni ulashda ehtiyot bo'ling
Ko'p bulut platformalari va SaaS xizmatlari domenni tasdiqlash yoki o'z SSL sertifikatini chiqarish uchun yozuvni to'g'ridan-to'g'ri ko'rishi kerak. Agar ularning CNAME yozuvini proksilasangiz, platforma o'z manzilini emas, Cloudflare manzilini ko'radi va domenni «noto'g'ri sozlangan» deb ko'rsatadi yoki sertifikat chiqarolmaydi. Bunday xizmatlar odatda o'z hujjatlarida «DNS only» rejimini tavsiya qiladi. Shunday ko'rsatma bo'lsa, unga amal qilgan ma'qul, chunki ikki tomonlama proksi va kesh ko'pincha tushunarsiz xatolarga olib keladi.
Proksi tufayli paydo bo'ladigan tipik xatolar
Proksi yoqilgach, ba'zi xatolarni server emas, Cloudflare ko'rsatadi va ularni to'g'ri talqin qilish muhim. 521 xatosi Cloudflare serveringizga ulana olmaganini, 522 ulanish vaqti tugaganini, 525 va 526 esa SSL bilan bog'liq muammolarni bildiradi. 524 xatosi server javobni juda uzoq tayyorlaganda chiqadi: Cloudflare javobni cheklangan vaqtgacha kutadi, uzoq bajariladigan hisobot yoki import skriptlari esa bu chegaradan oshib ketadi. Yana bir cheklov — bitta so'rovda yuklanadigan fayl hajmi tarifga qarab chegaralangan, katta video yoki arxiv yuklash ishlamay qolishi mumkin. Aniq qiymatlarni Cloudflare hujjatlaridan tekshiring.
Misol: onlayn do'kon va 1C almashinuvi
Toshkentdagi maishiy texnika do'koni saytni Cloudflare proksisi orqali ishlatardi va sayt tez ochilardi. Biroq har kecha 1C bilan tovar qoldiqlarini almashish 524 xatosi bilan uzilib qola boshladi, chunki katta katalogni qayta ishlash bir necha daqiqa davom etardi. Bundan tashqari, menejerlar serverdagi boshqaruv paneliga kira olmayotgan edi. Yechim oddiy bo'ldi: almashinuv uchun sync.misol-dokon.uz, panel uchun esa panel.misol-dokon.uz subdomenlari yaratilib, ikkalasi ham «DNS only» rejimiga o'tkazildi. Asosiy sayt proksi ostida qoldi va himoyani yo'qotmadi, xizmat ulanishlari esa to'g'ridan-to'g'ri serverga keta boshladi.
Tas-IX va mahalliy tezlik
Agar saytingiz O'zbekistondagi serverda joylashgan va auditoriyangiz asosan mahalliy bo'lsa, proksining tezlikka ta'sirini albatta o'lchab ko'ring. Proksisiz holatda foydalanuvchi serverga Tas-IX orqali qisqa yo'l bilan ulanadi. Proksi yoqilganda esa so'rov avval Cloudflare nuqtasiga boradi va qaysi nuqta tanlanishi provayderga bog'liq. Natijada himoya kuchayadi, lekin javob vaqti ba'zi foydalanuvchilar uchun oshishi mumkin. Qaror qabul qilishdan oldin turli provayderlardan sahifa yuklanish vaqtini solishtirib ko'ring.
Muammoni tezda aniqlash usuli
Sayt proksi ostida g'alati ishlay boshlasa, eng tez tashxis usuli — yozuvni vaqtincha «DNS only» rejimiga o'tkazish. Agar muammo yo'qolsa, sabab Cloudflare sozlamalarida: SSL rejimi, kesh qoidalari yoki xavfsizlik filtri. Agar saqlanib qolsa, muammo serverning o'zida. Keshni vaqtincha chetlab o'tish uchun Cloudflare'dagi «Development Mode» ham qulay. Server va domen sayt.uz'da bo'lsa, server tomonidagi loglarni tekshirishda texnik yordam xodimlari ko'maklashadi, Cloudflare sozlamalari esa Cloudflare hisobingizda qoladi.