Юридик шахс номига .уз домен очиш: маълумотлар ва тартиб

Компания учун домен олиш кўпинча шошилинч иш сифатида бажарилади: дастурчи ёки маркетолог номни танлайди, ўз маълумотларини киритади ва тўловни қилади. Бир неча йил ўтиб, ўша ходим ишдан кетганда ёки алоқа узилганда, домен аслида кимга тегишли экани ҳақида савол туғилади. .уз доменини бошиданоқ юридик шахс номига расмийлаштириш бундай муаммоларнинг олдини олади ва доменни ташкилотнинг ҳақиқий активига айлантиради.

Нега домен эгаси айнан ташкилот бўлиши керак

Домен эгаси сифатида кўрсатилган шахс ном устидан асосий ҳуқуққа эга бўлади. У ном серверларини ўзгартириш, эгаликни бошқа шахсга ўтказиш ёки узайтиришни тўхтатиш каби муҳим қарорларни қабул қилади. Агар компания домени ходимнинг шахсий маълумотлари билан рўйхатдан ўтган бўлса, расмий жиҳатдан домен ўша одамники ҳисобланади ва уни қайтариб олиш учун унинг розилиги ёки қўшимча ҳужжатлар талаб қилиниши мумкин.

Ташкилот номига очилган домен эса ходимлар алмашинувидан қатъи назар компанияда қолади. Директор ўзгарса ёки IT бўлимига янги мутахассис келса, фақат контакт маълумотларини янгилаш кифоя, эгалик эса ўзгармайди. Бундан ташқари, низоли вазиятларда, масалан, бренд номи бўйича келишмовчилик чиққанда, домен эгаси сифатида ташкилотнинг кўрсатилгани унинг мавқеини анча мустаҳкам қилади.

Рўйхатдан ўтиш учун қандай маълумотлар тайёрланади

Юридик шахс учун контакт яратишда ташкилотнинг расмий реквизитлари киритилади. Улар давлат рўйхатидан ўтиш гувоҳномасидаги ёки рўйхатдан ўтганлик ҳақидаги кўчирмадаги маълумотларга тўлиқ мос бўлиши керак, чунки текширув айнан шу ҳужжатлар асосида ўтказилиши мумкин.

• Ташкилотнинг тўлиқ расмий номи ва ташкилий-ҳуқуқий шакли, масалан МЧЖ.
• СТИР, яъни солиқ тўловчининг идентификация рақами.
• Юридик манзил: вилоят, шаҳар ёки туман, кўча ва уй рақами.
• Раҳбар ёки масъул шахснинг фамилияси, исми ва отасининг исми.
• Ташкилотга тегишли телефон рақами ва электрон почта манзили.

Регистратор ёки хизмат кўрсатувчи қўшимча равишда рўйхатдан ўтганлик ҳужжатининг нусхасини сўраши мумкин. Талаблар вақт ўтиши билан ўзгариши мумкинлиги сабабли, аниқ рўйхатни домен очиш пайтида кабинетда кўрсатилган кўрсатмалардан ёки қўллаб-қувватлаш хизматидан аниқлаб олган маъқул.

Электрон почта ва телефонни тўғри танлаш

Кўп компаниялар контакт сифатида ходимнинг шахсий почтасини ёки шахсий телефонини ёзиб қўяди. Бу кичик хато каби кўринади, лекин домен бўйича барча муҳим хабарлар, жумладан муддати тугаши ҳақидаги эслатмалар ва тасдиқлаш кодлари айнан шу манзилга келади. Ходим кетгач, бу хабарлар ҳеч кимга етиб бормайди ва домен сезилмай муддати ўтиб кетиши мумкин.

Энг тўғри йўл компаниянинг умумий манзилидан фойдаланишдир, масалан admin ёки info номли умумий қути. Бундай қути бир нечта масъул ходимга йўналтирилиши мумкин ва шахсий аккаунтларга боғлиқ бўлмайди. Телефон рақами ҳам ташкилотга расмий бириктирилган рақам бўлгани яхши.

Самарқанддаги хусусий клиника мисолида

Самарқандда фаолият юритадиган хусусий клиника онлайн навбатга ёзилиш учун сайт очмоқчи бўлди. Дастлаб сайтни яратаётган ташқи дастурчи доменни ўз номига олмоқчи эди, чунки шуниси тезроқ туюлган. Клиника раҳбарияти бунга рози бўлмай, доменни МЧЖ номига, СТИР ва юридик манзил билан расмийлаштирди, контакт сифатида эса клиниканинг умумий почтаси ва қабулхона телефони кўрсатилди.

Бир йилдан кейин клиника бошқа дастурчи билан ишлашга ўтди. Домен ташкилот номида бўлгани учун ҳеч қандай муаммо бўлмади: янги мутахассисга фақат хостинг ва DNS созламаларига кириш берилди, эгалик эса жойида қолди. Агар домен аввалги дастурчи номида бўлганида, уни қайтариб олиш учун вақт ва асаб сарфлашга тўғри келарди.

Очиш тартиби қадамма-қадам

1. Кабинетда янги контакт яратинг ва турини юридик шахс деб белгиланг.
2. Реквизитларни ҳужжатдаги ёзилишига ҳарфма-ҳарф мос қилиб киритинг.
3. Керакли номни текширинг ва бўш бўлса, уни шу контакт билан расмийлаштиринг.
4. Тўловни амалга оширинг. Кабинетда мавжуд тўлов усуллари кўрсатилади.
5. Домен фаоллашгач, ном серверлари ва DNS ёзувларини созланг.

sayt.uz кабинетида контактлар алоҳида сақланади, шунинг учун ташкилот учун бир марта тўғри тўлдирилган контактни кейинги доменларда ҳам қайта ишлатиш мумкин. Бу бир нечта бренд ёки филиал учун домен очадиган компанияларга қулай.

Фаоллашгандан кейинги техник созлашлар

Домен рўйхатдан ўтгач, уни сайт ва корпоратив почта билан ишлайдиган ҳолатга келтириш керак. Одатда бу учун асосий манзил учун А ёзуви, ввв учун CNAME ва почта учун MX ёзуви қўшилади. Қуйида оддий зона ёзувларининг намунаси келтирилган, унда IP манзил ва почта сервери номи ўрнига хостингингиз кўрсатган қийматларни қўйинг:

example.uz.        3600  IN  A      203.0.113.10
www.example.uz.    3600  IN  CNAME  example.uz.
example.uz.        3600  IN  MX     10 mail.example.uz.
example.uz.        3600  IN  TXT    "v=spf1 mx -all"

Созламалар тўғри ишлаётганини текшириш учун терминалда қуйидаги буйруқлардан фойдаланинг. Янги ёзувлар дунё бўйлаб тарқалиши учун бир неча дақиқадан бир неча соатгача вақт кетиши мумкин.

dig A example.uz +short
dig MX example.uz +short
whois example.uz

Ташкилот маълумотлари ўзгарганда

Компания номини ўзгартирса, юридик манзилини кўчирса ёки қайта ташкил этилса, домендаги контакт маълумотларини ҳам янгилаш керак. Оддий ўзгаришлар, масалан телефон ёки почта манзили, одатда кабинет орқали тез янгиланади. Ташкилот номи ёки СТИР ўзгарган ҳолатларда эса бу эгаликнинг бошқа шахсга ўтиши деб қаралиши ва ҳужжатлар билан тасдиқлашни талаб қилиши мумкин.

Доменни бир юридик шахсдан бошқасига ўтказиш, масалан, бизнес сотилганда, алоҳида жараён ҳисобланади. Унда одатда иккала томоннинг розилиги ва тегишли ҳужжатлар талаб қилинади. Бундай вазиятга олдиндан тайёр бўлиш учун домен билан боғлиқ барча ҳужжатлар ва тўлов квитансияларини компания архивида сақлаб қўйинг.